Blog > Komentarze do wpisu

-> Halina Gryglaszewska spocznie w Tarnowie


       18 czerwca zmarła w Krakowie Halina Gryglaszewska. Wybitna aktorka teatralna i filmowa, reżyserka teatralna, wykładowca krakowskiej szkoły teatralnej. Urodziła się 13 czerwca 1917 roku w Charkowie. Pochodziła z rodziny związanej z Tarnowem. Rody Gryglaszewskich, Onitschów, Scharffów, Grabczyńskich, spokrewnione ze sobą, wywierały znaczący wpływ na życie kulturalno-społeczno-ekonomiczne Tarnowa na przełomie XIX i XX wieku. Siostra jej ojca, Janina Gryglaszewska, utworzyła pierwszy w Tarnowie ogródek froeblowski (przedszkole), działający w Onitschówce w l. 1912-1925. Ojciec Roman, kładł w 1945 r. podwaliny pod tarnowski Teatr im. L. Solskiego. Do wspomnianych rodzin należała słynna Onystchówka, dworek przy ulicy Krakowskiej 12, w którym mieści się obecnie Muzeum Etnograficzne w Tarnowie.
       W czasie II wojny do Tarnowa przenieśli się jej rodzice. Halina Gryglaszewska zamieszkała w Tarnowie w 1941 r., po aresztowaniu i straceniu jej męża Gustawa Niemca, pierwszego komendanta „Pasieki”-Kwatery Głównej Organizacji Harcerzy, przekształconej później w „Szare Szeregi”. Przez krótki okres czasu pracowała w „marmoladziarni”. Walczyła w partyzanckim Batalionie „Barbara” 16 p.p. AK, uczestniczyła m.in. w słynnej bitwie pod Jamną.
       Dyplom aktorski zdobyła w 1946 r. w Krakowie. Debiutowała w tym samym roku rolą Pani Nocy w Niebieskim ptaku Maurycego Maeterlincka. Podczas dyplomowych pokazów aktorskich Państwowej Szkoły Dramatycznej w Krakowie wystąpiła razem z Haliną Mikołajską, Aleksandrą Śląską i Gustawem Holoubkiem. W tym samym roku po raz pierwszy wystąpiła na scenie Teatru im. J. Słowackiego rolą Dziewki w Klątwie Wyspiańskiego. Prawie cale życie związana ze scenami krakowskimi. W latach 1947-1953 była aktorką Starego Teatru i Teatru im. J. Słowackiego w Krakowie. Następnie pracowała w Teatrze im. S Wyspiańskiego w Katowicach. W l. 1954-1959 była kierownikiem artystycznym Teatru im. S. Żeromskiego w Kielcach. Następnie była dyrektorem i kierownikiem artystycznym w Teatrze Rozmaitości w Krakowie (1963-1971). Od 1971 r. na stałe powróciła do Teatru J. Słowackiego w Krakowie. Na emeryturę przeszła w 1987 r. Czynna zawodowo do niedawna. W 2006 r. zagrała Laurę w Epilogu Kordiana J. Słowackiego w Teatrze im. J. Słowackiego. Ostatni raz na deskach tej sceny grała jeszcze przed pięcioma miesiącami.
       Wystąpiła także w wielu wybitnych rolach w Teatrze Telewizji, w teatrze Polskiego Radia i w filmach. Każdy występ Haliny Gryglaszewskiej był wydarzeniem artystycznym, wiele jej ról przeszło do historii sceny polskiej. W większości jej najwybitniejsze role to portrety silnych, władczych osobowości. Swoje postacie poruszała wewnętrzną siłą i psychologiczną prawdą, głębią przeżycia. Do takich ról należały m.in. Liesel w Niemcach Leona Kruczkowskiego (1949), tytułowa Balladyna z dramatu J. Słowackiego. O Gryglaszewskiej w Hamlecie Jan Kott napisał, że była wstrząsająca. Ktokolwiek ją usłyszał na scenie, w filmie, w radio zapamiętał jej fascynujący, głęboki alt.
       Była cenionym i zasłużonym pedagogiem. Od 1949 r. wykładała w krakowskiej Państwowej Szkole Dramatycznej, późniejszej PWST. Od 1973 r. była profesorem tej uczelni. Nigdy, ani za czasów PRL, ani przez ostatnich 20 lat, nie zaproszono ją do Tarnowa i w jakiś sposób nie uhonorowano.
       Pogrzeb Haliny Gryglaszewskiej odbędzie się w Tarnowie w piątek 25 czerwca o godz. 13. Urna z Jej prochami złożona zostanie do rodzinnego grobowca na Starym Cmentarzu.


Antoni Sypek



wtorek, 22 czerwca 2010, tarnowski_kurier_kulturalny

Polecane wpisy

  • - > Świetlicki w parku

    W drugiej edycji projektu „Doba dla kultury”, która odbywała się w Tarnowie 31 maja i 1 czerwca, poczesne miejsce przypadło dubeltowemu spotkaniu z

  • -> Jak Piłsudski obalił rząd Witosa

    Chłop z Wierzchosławic przewidział, że marszałek przejmie władzę na drodze przewrotu? Był piękny maj 1926 roku. W stolicy jednak mało kto z beztroską patrzył na

  • -> Paleta Marty Odbierzychleb

    Malarstwo „pani od polskiego” to przede wszystkim kwiaty, pejzaże i ostatnio portrety. Aktualnie oglądać je można w nauczycielskiej Galerii „P



Znajdziesz nas w Google+




WSPARCIE DLA MATYSKA










Pegazem po Tarnowie 512

Tarnowski Teatr kończy sezon bez personalnych rewolucji. W nowy wejdzie z odrobinę mniejszym zespołem - aktorzy Jolanta Januszówna i Jerzy Ogrodnicki przechodzą na emeryturę. E. Pietrowiak, dyrektor artystyczna tarnowskiej sceny, bacznie przygląda się absolwentom szkół teatralnych, ale na razie nie zamierza powiększać etatowego zespołu. Gotowa jest też lista osób, które mają tworzyć reaktywowaną po latach Radę Artystyczną Teatru Solskiego. W jej składzie znajdą się m.in. aktorzy tarnowskiej sceny oraz… M. Smolis, związany z warszawskim Teatrem Syrena. Za nami również Debata Finałowa pomiędzy II LO i XVI LO, której przewodnią tezą był: „Tarnów to miasto sprzyjające młodym ludziom”. Całość tego oryginalnego projektu edukacyjnego (współfinansowany przez Szwajcarię), realizowanego w Tarnowie, to głównie zasługa stosunkowo młodego tarnowskiego Stowarzyszenia KANON, któremu przewodzą Iwona i Dariusz Snopkowscy. Zgodnie ze zasadą przyjętą w Tarnowskiej Lidze Debatanckiej, na godzinę przed pojedynkiem odbyło się losowanie stron. XVI LO przypadło bronienie tezy, II LO natomiast jej oskarżanie. A w Loży mędrców zasiedli m.in. prezydent Tarnowa R. Ścigała, redaktor naczelny Temi T. Bałchanowski i szef Działu promocji Radia RDN Małopolska M. Biedroń. Stosunkiem głosów 2:5 (małe punkty: 728:807) Loża opowiedziała się po stronie opozycji w tej debacie czyli II LO. Tym samym tytuł Mistrza Tarnowskiej Ligi Debatanckiej przypadł II Liceum Ogólnokształcącemu, XVI Liceum Ogólnokształcące im. Armii Krajowej zdobyło drugie miejsce. Należy przypomnieć, iż trzecie miejsce w rozgrywkach zajął Zespół Szkół Ekonomiczno - Gastronomicznych w Tarnowie. Już teraz Organizatorzy zapraszają na UROCZYSTĄ GALĘ w tarnowskim teatrze planowaną na 18-go czerwca, na której nastąpi wręczenie Pucharu Mistrza Tarnowskiej Ligi Debatanckiej, medali oraz pamiątkowych prezentów dla wszystkich uczestników projektu. Już po raz drugi w Tarnowie, w ramach obchodów Światowego Dnia Rozwoju Kultury, odbyła się „Doba Dla Kultury”. W trakcie „Doby” w dniach 31 maja (piątek) – 1 czerwca (sobota) można było, m.in.: zwiedzić kabiny projekcyjne Kina Marzenie, zobaczyć scenę „z drugiej strony” w tarnowskim Teatrze, spotkać się z M. Świetlickim i wziąć udział w koncercie „Świetlików” w Pałacyku Strzeleckim. Ponadto, spotkać się z postaciami z bajek na pikniku dla najmłodszych w Parku Strzeleckim, wziąć udział w warsztatach radiowych i telewizyjnych, uczestniczyć w próbie warsztatów wokalnych w TCK, zwiedzić introligatornię i dział starodruków MBP, zobaczyć wystawy w BWA, Muzeum Etnograficznym, siedzibie ZPAP, Galerii Aniołowo, Izbie Pamięci Światowego Związku Żołnierzy AK, zwiedzić Dworek Paderewskiego w Kąśnej Dolnej. We wszystkich instytucjach biorących udział w „Dobie dla Kultury” można było zbierać okolicznościowe „stemple uczestnika”. Dla najaktywniejszych przewidziano nagrody. Miniony tydzień zakończył pierwszo czerwcowy, niestety deszczowy, blok imprez związanych z Dniem Dziecka, którego artystyczną dominantą był rozpoczynający się właśnie tego dnia w tarnowskim teatrze V Festiwal Spektakli Dziecięcych Mała Talia. Blisko 5000 dzieci z regionu tarnowskiego będzie miało okazję zobaczyć 5 tytułów zaprezentowanych przez aktorów z Rzeszowa, Częstochowy, Rabki i Tarnowa. Kończąc odnotujmy jeszcze symboliczną wizytę w Tarnowie najstarszego ocalałego z getta tarnowskiego Żyda 87 – letniego Leo Kleina…



Z cyklu o tym i owym 162 czyli urodziny województwa...

Onegdaj, w sobotę województwo tarnowskie obchodziłoby 38. urodziny. Obchodziłoby, gdyby nie przestało istnieć. Stało się tak w wyniku reformy administracyjnej z 1stycznia1999 roku. W tym momencie na jego terenie mieszkało ponad 700 tys. ludzi. Dokładnie 1 czerwca 1975 Tarnów stał się stolicą nowo utworzonego województwa tarnowskiego. Graniczyło ono z województwami: krakowskim, kieleckim, tarnobrzeskim, rzeszowskim, krośnieńskim i nowosądeckim. 86 lat temu, dokładnie 4 czerwca, odbyło się uroczyste otwarcie Muzeum Miejskiego. Józef Jakubowski, drugi zastępca burmistrza Juliana Kryplewskiego, 7 stycznia 1927 roku złożył Radzie Miejskiej propozycję powołania „Muzeum Miasta Tarnowa”. Sześć dni później szanowne grono rajców jednogłośnie projekt przyjęło. Wspomniana uchwała rady z 13stycznia 1927 roku przewidywała przekazanie na cele muzeum dwóch pokoi na pierwszym piętrze kamienicy przy ulicy Krakowskiej 12, będącej własnością tzw. funduszu teatralnego (dziś mało kto pamięta, że to przy Krakowskiej w Tarnowie stanąć miał teatr). Pomieszczenia muzealne wyremontowano, po czym Józef Jakubowski przeniósł doń archiwum miejskie wraz z przejętymi depozytami. Żywe zainteresowanie tarnowskiej prasy towarzyszyło czteromiesięcznym przygotowaniom do uroczystego otwarcia ekspozycji, które nastąpiło wobec zgromadzonych przedstawicieli władz miasta 4 czerwca1927roku. Tarnowianie zaś mogli zwiedzać wystawę od dnia następnego. Inwentarz „Muzeum Miasta Tarnowa” pozwala określić charakterystykę zbiorów. Największy był zespół dokumentów dotyczących historii miasta, ważną część zasobów stanowiły przedmioty związane z dziejami miasta. (pik – za muzeum.tarnow.pl itarnow.pl)





NOWA ODSŁONA!













tarnowski kurier kulturalny:







- - - - -