Blog > Komentarze do wpisu

-> Helena Modrzejewska w MCK

Przełożony ze względu na żałobę narodową spektakl krakowskiego teatru  Scena Moliere „MADAME" wystawiony został  we wtorek 20 kwietnia na Dużej Scenie w Mościckiego Centrum Kultury, które pomimo trwającego generalnego remontu wznowiło pracę w odnowionej części budynku (koniec prac planowany jest na październik). W wyremontowanej części budynku znajdują się: kameralna sala multimedialna, sala baletowa z pełnym wyposażeniem, sala audio, foyer, sanitariaty, w tym toaleta dla niepełnosprawnych, pomieszczenia biurowe, sala wystawienniczo – koncertowa, garderoby, sale dydaktyczne, pomieszczenia magazynowe i techniczne oraz winda dla niepełnosprawnych. Roboty zostały wykonane w okresie od 11 października 2008 roku, a wartość wykonanych od początku realizacji prac to 10 149 068 złotych.
Równolegle rozpoczęto modernizację ostatniej części MCK. Obejmuje ona wymianę wszystkich instalacji i systemów, wyburzenia oraz dobudowania ścian, wymianę posadzek, modernizację dużej sceny i jej zaplecza, garderób, sali prób, montaż specjalistycznego oświetlenia i nagłośnienia sceny, przebudowę szatni, punktu informacyjnego, holu, wejścia, sanitariatów, modernizację tarasów, remont elewacji do poziomu pierwszego piętra, wymianę schodów zewnętrznych, zagospodarowanie terenu, iluminację budynku. Jakby na przekór tym remontowym „zamieszkom” placówka kierowana przez dyr. Agnieszkę Kawę ciągle zaskakuje nowymi inicjatywami. Właśnie przedstawienie w reżyserii krakowskiej dramatopisarki Ewy Lachnit, którego premiera odbyła się 29 grudnia 2009 - portret największej aktorki XIX wieku - Heleny Modrzejewskiej inauguruje kolejny cykl „Wieczorów teatralnych" w Mościcach.  Ponad sto lat temu, 8 kwietnia 1909 roku, zmarła jedna z największych aktorek XIX wieku: dla Polaków Helena Modrzejewska, dla reszty Europy i Amerykanów… Madame Modjeska. Znamy jej barwne życie, ale wciąż niewiele wiemy o jej sztuce aktorskiej, stylu gry, a zwłaszcza o jej najwybitniejszych rolach, które sprawiły, że podziwiano ją na całym świecie. „Madame”, dramat napisany specjalnie w setną rocznice śmierci Heleny Modrzejewskiej, jest teatralnym portretem aktorki, która w wieku 37 lat rozpoczyna wszystko od nowa w obcym kraju. Chcąc wystąpić na scenie amerykańskiej, Modrzejewska może liczyć tylko na siebie, musi pracować bez przerwy i wykazać się maksymalną determinacją. Co daje jej siłę? Jakie wydarzenia z przeszłości powodują, że pomimo ogromnej tęsknoty nie wróci już do życia zawodowego w Warszawie? Postać największej polskiej aktorki, brawurowo grana przez Helenę Malczewską, ukazana jest poprzez jej relacje z mężem - Karolem Chłapowskim, z początkującym pisarzem - Henrykiem Sienkiewiczem oraz z Edwinem Boothem - najsłynniejszym aktorem amerykańskim (we wszystkich tych wcieleniach znakomity Maciej Słota). W spektaklu przedstawiony jest portret kobiety, która postanowiła iść własną drogą i w zawodzie, który wybrała osiągnąć szczyty. Mamy okazję poznać losy Heleny Modrzejewskiej w Ameryce, gdzie musi zaczynać od nowa i planować swoją karierę z pełną determinacją. „Madame" opowiada historię kobiety, która nie potrafiła się poddać. Helena Modrzejewska - gwiazda sceny warszawskiej opuszcza kraj, nie mogąc znieść intryg środowiska i zastarzałych konwencji teatralnych. Wyjeżdża do Kalifornii wraz z grupą Polaków, wśród których jest Henryk Sienkiewicz. Każde z nich musi podjąć decyzję, co robić dalej. Modrzejewska rozpoczyna walkę o zrealizowanie swoich pasji, co w obcym kraju wymaga od niej niezwykłej siły woli. Chcąc wystąpić na scenie amerykańskiej, może liczyć tylko na siebie. Kreuje swój wizerunek, steruje karierą i konsekwentnie dąży do osiągnięcia wyżyn w sztuce aktorskiej.

h

Kim była Helena Modrzejewska?  Urodziła się 2 października 1840 w Krakowie, zmarła 8 kwietnia 1909 w Newport Beach w Kalifornii, USA to wybitna polska aktorka specjalizująca się w rolach szekspirowskich i tragicznych (m.in. rola tytułowa w Marii Stuart Juliusza Słowackiego). Propagatorka twórczości Williama Szekspira (między innymi Ofelia i Julia). Zaliczana była do najpiękniejszych kobiet epoki. Matka inżyniera i konstruktora mostów Rudolfa Modrzejewskiego (Ralpha Modjeskiego). Była nieślubnym dzieckiem Józefy Benda, z domu Misel, wdowy po zamożnym kupcu. Jej przyrodni bracia, Józef i Feliks, także byli aktorami. Pseudonim „Modrzejewska" aktorka przybrała na początku kariery scenicznej. Uczyła się na pensji, a potem u sióstr prezentek. Związała się z Gustawem Zimajerem, dzięki któremu zadebiutowała na scenach prowincjonalnych. Występowała w Bochni, Nowym Sączu, Przemyślu, Rzeszowie czy Brzeżanach. W 1862 r. wystąpiła pierwszy raz we Lwowie, gdzie zagrała pierwszy raz w dramacie romantycznym - jako Skierka w Balladynie Słowackiego. Od 1863 r. pojawiała się na scenach Stanisławowie i Czerniowcach, występując w kolejnych sztukach Juliusza Słowackiego. W 1865 r. Zimajer próbował zdobyć dla Modrzejewskiej kontrakt w teatrach wiedeńskich, niemniej ze względu na słabą znajomość niemieckiego, plan się nie powiódł. W tym samym roku zaangażowała się na 4 lata w teatrze w Krakowie, a od 1868 r. zaczęła występować na deskach teatrów warszawskich. Tam przez 8 lat występów osiągnęła status gwiazdy. W 1876 roku wyemigrowała do Kalifornii wraz rodziną, Julianem Sypniewskim, Łucjanem Paprockim oraz Henrykiem Sienkiewiczem. Do grupy planującej emigrację początkowo należeli też Stanisław Witkiewicz oraz Adam Chmielowski – obydwaj jednak zrezygnowali z wyjazdu. Emigranci osiedlili się miejscowości Anaheim w Kalifornii, gdzie prowadzili farmę (z tego okresu wywodzą się Szkice węglem Henryka Sienkiewicza). Interes jednak nie powiódł się, a grupa osadników z czasem rozstała się.

Modrzejewska po kilkuletniej bytności za granicą i intensywnej nauce języka angielskiego, przyjęła pseudonim Helena Modjeska i z sukcesem zadebiutowała w Stanach Zjednoczonych na deskach California Theatre. Kontynuowała swą karierę aktorską na obczyźnie, przeważnie występując na scenach amerykańskich i angielskich. Zyskała olbrzymie uznanie i rozgłos, występując głównie w repertuarze szekspirowskim. W 1883 przyjęła obywatelstwo amerykańskie. W 1893 została poproszona o wygłoszenie odczytu na kongresie kobiet w Chicago (World’s Fair Auxiliary Congress), gdzie przedstawia sytuację kobiet pod zaborami rosyjskim i pruskim. Krytyczny stosunek Modrzejewskiej wobec rządu rosyjskiego wyrażony w przemówieniu powoduje wydanie ukazu carskiego, który zakazywał jej wjazdu na terytorium rosyjskie. Ostatnia wizyta w Polsce miała miejsce na przełomie lat 1902/1903. W trakcie tego pobytu od 31 października 1902 do 28 kwietnia 1903 Modrzejewska występowała we Lwowie, Poznaniu i Krakowie.

h p

2 maja 1905 dała w Nowym Jorku jubileuszowe przedstawienie. Po jubileuszu odbyła dwuletnie tournée i zakończyła karierę aktorską. Modrzejewska występowała potem jeszcze sporadycznie, wspierając cele charytatywne. Zagrała łącznie w 260 rolach. Umarła w Bay Island w East Newport w Kalifornii 8 kwietnia 1909 roku. Jej pogrzeb odbył się w Los Angeles, ale potem jej szczątki przeniesiono na cmentarz Rakowicki w Krakowie, a uroczystości pogrzebowe przerodziły się w manifestację patriotyczną.

Napisała w języku angielskim pamiętniki – Memories and impressions of Helena Modjeska (polski tytuł – Wspomnienia i wrażenia), które zostały wydane w 1910 roku w USA, a fragmenty były drukowane na łamach polskich czasopism. Polskie wydanie ukazało się w 1957 nakładem Wydawnictwa Literackiego.

Była związana uczuciowo z dwoma mężczyznami - Gustaw Zimajer był ojcem jej dwójki dzieci: syna - Rudolfa Modjeskiego - i córki (zmarłej w dzieciństwie), ślub zaś wzięła w 1868 roku w Krakowie z ziemianinem Karolem Chłapowskim.

Była matką chrzestną aktorki Ethel Barrymore i Stanisława Ignacego Witkiewicza (Witkacego).

A oto autorzy  krakowskiego spektaklu „Madame”, który mogliśmy oglądać w ostatni wtorek na scenie Mościckiego Centrum Kultury:

t


Ewa Lachnit - dramatopisarka, reżyser, wykładowca Krakowskiej Szkoły Filmowej.
Autorka dramatów nagradzanych w konkursach Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Teatru TV oraz Centrum Myśli Jana Pawła II. Jej teksty były wystawiane w teatrach w Gorzowie, Olsztynie, Zabrzu, Krakowie oraz w Teatrze TV i Teatrze PR. Zajmuje się tematyką współczesną. "Madame" jest pierwszym tekstem, dotykającym postaci z historii polskiej kultury.

Beata Malczewska - absolwentka krakowskiej PWST od 1984 roku związana na stałe ze sceną Narodowego Starego Teatru im. Heleny Modrzejewskiej, gdzie zagrała w kilkudziesięciu spektaklach, ostatnio w "Transatlantyku" W. Gombrowicza. Śpiewa w kabarecie Loch Camelot, od początku jego istnienia, występuje także z własnym recitalem pt. "Tango i Herman".

Maciej Słota - absolwent krakowskiej PWST od 1987 roku związany z krakowskimi teatrami. Obecnie współpracuje z teatrem "Bagatela" gdzie można go zobaczyć w przedstawieniach "Mayday" i "Mayday 2", oraz z Teatrem K.T.O., w którym gra w spektaklach "Sprzedam dom, w którym nie mogę już mieszkać", "Atrament dla leworęcznych", ostatnio zagrał w filmie Jacka Borusińskiego "Hi Way".

sp



A tak rzecz całą opisała jedna internetowych recenzentek:
Nie znając wcześniej życiorysu Heleny Modrzejewskiej, co więcej, celowo nie dowiadując się niczego na jej temat, zakosztowałam smaku marzeń i celów, jakie sobie wyznaczyła, by osiągnąć to co w życiu najważniejsze – by dotknąć gwiazd. Rozpoczynający sztukę monolog wprowadza w zamierzenia i w sytuację, z jakiej próbowała się uwolnić bohaterka, by dokonać aktu samorealizacji. Postać ta, doskonale zagrana przez Beatę Malczewską, ukazała to, co było w niej najważniejsze – jej emocje i wrażliwość. Jej marzycielstwo, wytrwałość w dążeniu do celu, a także pasję, która podobno jest w życiu najważniejsza. Postacie Sienkiewicza, Edwina Bootha oraz Karola Chłapowskiego (męża Heleny Modrzejewskiej) zagrał ten sam aktor – Maciej Słota.

Widzowie spektaklu, ani przez chwilę nie mają szansy na powrót do rzeczywistości i spraw codziennych, bowiem historia tej niezwykłej kobiety porywa całkowicie – cal po calu. Doskonałe kreacje aktorskie, ogólny klimat przedstawienia i scenariusz stworzony przez Ewę Lachnit, krakowską dramatopisarkę i reżyserkę, nagradzaną w konkursach Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Teatru Telewizji oraz Centrum Myśli Jana Pawła II, pozwalają na chwilę stać się Modrzejewską. Spojrzeć na życie jej oczami i spróbować wyobrazić sobie, czego tak naprawdę się od niego oczekuje. Bo przecież idąc do teatru tego właśnie chcemy. Zasiadając w wygodnym fotelu mamy nadzieję, że ktoś pozwoli nam spojrzeć na świat czyimiś oczami. Na tym to polega i to chciała osiągnąć Modrzejewska w teatrze
.


oprac. Ryszard Zaprzałka



piątek, 23 kwietnia 2010, tarnowski_kurier_kulturalny

Polecane wpisy

  • -> Tarnów ma budżet na 2013 rok

    Teatr za tak małe pieniądze to jest parodia teatru - Ewelina Pietrowiak.  Zdecydowali o tym radni podczas sesji 20 grudnia. Za budżetem zagłoso

  • -> Pytania o sens

    Do repertuaru Teatru im. L. Solskiego w Tarnowie końcem października dołączyło nowe przedstawienie – „Piosenki o wierze i poświęceniu” Przemys

  • -> „Brzydal"

    Teatr im. L. Solskiego w Tarnowie zaprosił w sobotę 30 listopada 2012 o godz. 18.00 na kolejną premierę (studencką) w 59 sezonie artystycznym. Tym razem na Małe



Znajdziesz nas w Google+




WSPARCIE DLA MATYSKA










Pegazem po Tarnowie 512

Tarnowski Teatr kończy sezon bez personalnych rewolucji. W nowy wejdzie z odrobinę mniejszym zespołem - aktorzy Jolanta Januszówna i Jerzy Ogrodnicki przechodzą na emeryturę. E. Pietrowiak, dyrektor artystyczna tarnowskiej sceny, bacznie przygląda się absolwentom szkół teatralnych, ale na razie nie zamierza powiększać etatowego zespołu. Gotowa jest też lista osób, które mają tworzyć reaktywowaną po latach Radę Artystyczną Teatru Solskiego. W jej składzie znajdą się m.in. aktorzy tarnowskiej sceny oraz… M. Smolis, związany z warszawskim Teatrem Syrena. Za nami również Debata Finałowa pomiędzy II LO i XVI LO, której przewodnią tezą był: „Tarnów to miasto sprzyjające młodym ludziom”. Całość tego oryginalnego projektu edukacyjnego (współfinansowany przez Szwajcarię), realizowanego w Tarnowie, to głównie zasługa stosunkowo młodego tarnowskiego Stowarzyszenia KANON, któremu przewodzą Iwona i Dariusz Snopkowscy. Zgodnie ze zasadą przyjętą w Tarnowskiej Lidze Debatanckiej, na godzinę przed pojedynkiem odbyło się losowanie stron. XVI LO przypadło bronienie tezy, II LO natomiast jej oskarżanie. A w Loży mędrców zasiedli m.in. prezydent Tarnowa R. Ścigała, redaktor naczelny Temi T. Bałchanowski i szef Działu promocji Radia RDN Małopolska M. Biedroń. Stosunkiem głosów 2:5 (małe punkty: 728:807) Loża opowiedziała się po stronie opozycji w tej debacie czyli II LO. Tym samym tytuł Mistrza Tarnowskiej Ligi Debatanckiej przypadł II Liceum Ogólnokształcącemu, XVI Liceum Ogólnokształcące im. Armii Krajowej zdobyło drugie miejsce. Należy przypomnieć, iż trzecie miejsce w rozgrywkach zajął Zespół Szkół Ekonomiczno - Gastronomicznych w Tarnowie. Już teraz Organizatorzy zapraszają na UROCZYSTĄ GALĘ w tarnowskim teatrze planowaną na 18-go czerwca, na której nastąpi wręczenie Pucharu Mistrza Tarnowskiej Ligi Debatanckiej, medali oraz pamiątkowych prezentów dla wszystkich uczestników projektu. Już po raz drugi w Tarnowie, w ramach obchodów Światowego Dnia Rozwoju Kultury, odbyła się „Doba Dla Kultury”. W trakcie „Doby” w dniach 31 maja (piątek) – 1 czerwca (sobota) można było, m.in.: zwiedzić kabiny projekcyjne Kina Marzenie, zobaczyć scenę „z drugiej strony” w tarnowskim Teatrze, spotkać się z M. Świetlickim i wziąć udział w koncercie „Świetlików” w Pałacyku Strzeleckim. Ponadto, spotkać się z postaciami z bajek na pikniku dla najmłodszych w Parku Strzeleckim, wziąć udział w warsztatach radiowych i telewizyjnych, uczestniczyć w próbie warsztatów wokalnych w TCK, zwiedzić introligatornię i dział starodruków MBP, zobaczyć wystawy w BWA, Muzeum Etnograficznym, siedzibie ZPAP, Galerii Aniołowo, Izbie Pamięci Światowego Związku Żołnierzy AK, zwiedzić Dworek Paderewskiego w Kąśnej Dolnej. We wszystkich instytucjach biorących udział w „Dobie dla Kultury” można było zbierać okolicznościowe „stemple uczestnika”. Dla najaktywniejszych przewidziano nagrody. Miniony tydzień zakończył pierwszo czerwcowy, niestety deszczowy, blok imprez związanych z Dniem Dziecka, którego artystyczną dominantą był rozpoczynający się właśnie tego dnia w tarnowskim teatrze V Festiwal Spektakli Dziecięcych Mała Talia. Blisko 5000 dzieci z regionu tarnowskiego będzie miało okazję zobaczyć 5 tytułów zaprezentowanych przez aktorów z Rzeszowa, Częstochowy, Rabki i Tarnowa. Kończąc odnotujmy jeszcze symboliczną wizytę w Tarnowie najstarszego ocalałego z getta tarnowskiego Żyda 87 – letniego Leo Kleina…



Z cyklu o tym i owym 162 czyli urodziny województwa...

Onegdaj, w sobotę województwo tarnowskie obchodziłoby 38. urodziny. Obchodziłoby, gdyby nie przestało istnieć. Stało się tak w wyniku reformy administracyjnej z 1stycznia1999 roku. W tym momencie na jego terenie mieszkało ponad 700 tys. ludzi. Dokładnie 1 czerwca 1975 Tarnów stał się stolicą nowo utworzonego województwa tarnowskiego. Graniczyło ono z województwami: krakowskim, kieleckim, tarnobrzeskim, rzeszowskim, krośnieńskim i nowosądeckim. 86 lat temu, dokładnie 4 czerwca, odbyło się uroczyste otwarcie Muzeum Miejskiego. Józef Jakubowski, drugi zastępca burmistrza Juliana Kryplewskiego, 7 stycznia 1927 roku złożył Radzie Miejskiej propozycję powołania „Muzeum Miasta Tarnowa”. Sześć dni później szanowne grono rajców jednogłośnie projekt przyjęło. Wspomniana uchwała rady z 13stycznia 1927 roku przewidywała przekazanie na cele muzeum dwóch pokoi na pierwszym piętrze kamienicy przy ulicy Krakowskiej 12, będącej własnością tzw. funduszu teatralnego (dziś mało kto pamięta, że to przy Krakowskiej w Tarnowie stanąć miał teatr). Pomieszczenia muzealne wyremontowano, po czym Józef Jakubowski przeniósł doń archiwum miejskie wraz z przejętymi depozytami. Żywe zainteresowanie tarnowskiej prasy towarzyszyło czteromiesięcznym przygotowaniom do uroczystego otwarcia ekspozycji, które nastąpiło wobec zgromadzonych przedstawicieli władz miasta 4 czerwca1927roku. Tarnowianie zaś mogli zwiedzać wystawę od dnia następnego. Inwentarz „Muzeum Miasta Tarnowa” pozwala określić charakterystykę zbiorów. Największy był zespół dokumentów dotyczących historii miasta, ważną część zasobów stanowiły przedmioty związane z dziejami miasta. (pik – za muzeum.tarnow.pl itarnow.pl)





NOWA ODSŁONA!













tarnowski kurier kulturalny:







- - - - -